Blog
Kadınlar ve Erkekler Arasındaki Farklara Dair Bir Efsane Çürüyor
Ancak ekip, kadınlar ile erkekler arasında, bu efsanenin baştan neden yayıldığını açıklayabilecek önemli bir fark buldu.
www.arkeofili.com
Yeni çalışma, çoklu görevde yalnızca kadınların başarılı olduğu efsanesini çürütüyor. Tek fark araya giren bir sohbete verdikleri önemde.
Erkekler ve kadınlar arasında farklılıklar vardı, fakat sadece tek bir görevde. C: Wikimedia Commons
Londra Brunel Üniversitesi’ndeki bir ekip tarafından yürütülen bir çalışma, “yalnızca kadınlar aynı anda birden fazla işi yapabilir” yönündeki yaygın efsaneyi sorgulanır hale getirdi. Ancak ekip, kadınlar ile erkekler arasında, bu efsanenin baştan neden yayıldığını açıklayabilecek önemli bir fark buldu.
Araştırmacıların gerçekleştirdiği ilk deneyin tasarımı oldukça basitti. Katılımcılardan, gerçek yaşamdaki bir durumu yeniden canlandırmak amacıyla en fazla beş işi aynı anda yapmaları istendi.
Katılımcılara, asıl işin, sahte malzemeler kullanarak belirli bir tarifi izleyip yemek “pişirmek” olduğu söylendi. Görev sırasında yaptıkları hatalara ve süre dolmadan önce tarifte ne kadar ilerlediklerine göre puanlanacakları belirtildi.
İkinci işleri, bir telefon rehberinde “01421” ile başlayan numaraları aramayı içeriyordu; üçüncü ve dördüncü işler ise bir belgede ve bir bilgisayar ekranında harfler, sayılar ve sözcükler bulmayı kapsıyordu.
İşlerin biraz daha ilginçleştiği yer, beşinci işti. Ekip, düzenli aralıklarla bir hoparlörden, açık uçlu sorular soran bir ses kaydı dinletti; katılımcıların bu sorulara yanıt vermesi bekleniyordu.
Deneyde erkekler ile kadınları ayıran, diğerlerinden herhangi biri değil, işte bu son iş oldu.
Ekip çalışmasında şöyle yazıyor: “Aynı anda birden fazla işi yapan katılımcılar beş farklı işi eşgüdümlemek zorunda kaldığında, erkek katılımcılar Konuşma İşi’ni kadınlara kıyasla iki kattan fazla göz ardı etti; diğer tüm işlerde ise kadınlarla benzer bir performans gösterdi.”
Yani erkekler genel olarak aynı anda birden fazla işi yapmakta en az kadınlar kadar başarılıyken, konuşma söz konusu olduğunda durum böyle değildi.
Yine de ekip, erkeklerin konuşma işini kadınlardan daha fazla göz ardı etmeyi seçmesine rağmen, soruları yanıtladıklarında bunu kadınlarla “benzer bir kalite ve hızda” yaptığını buldu.
Bir algı meselesi
Ekip, ikinci bir deneyde, ikinci bir katılımcı grubuna ilk grubun işi yaparkenki görüntülerini gösterdi ve onlara ilk grubun performansı, aynı anda birden fazla işi yapması ve ne kadar stresli ya da duruma hâkim göründüğü hakkında sorular sordu.
Konuşma işi dışındaki tüm işlerdeki performans benzer olmasına rağmen, değerlendirenler erkekleri kadınlara kıyasla daha stresli, kadınlardan daha kötü performans gösteren ve işe daha az hâkim olan kişiler olarak puanladı.
Ekip şöyle yazıyor: “Önemli olan şu ki, bu puanlar güçlü biçimde Konuşma İşi performansından etkilendi.”
“Dolayısıyla bu çalışma, yalnızca aynı anda birden fazla işi yapma performansında cinsiyete dayalı bir fark olduğunu göstermekle kalmadı, aynı zamanda bu farkın, birden fazla işi yapan kişilerin başkaları tarafından nasıl algılandığını da etkilediğini gösterdi. Bu da kadınların bu konuda erkeklerden daha iyi olduğu yönündeki bir kalıp yargının gelişimine olası bir açıklama sunuyor.”
Ekibe göre, bu az konuşkanlık, erkekler kadınlarla tıpatıp aynı derecede iyi ya da kötü olsa bile, neden aynı anda birden fazla işi yapmakta daha kötü olarak algılanmaya yatkın olduklarını açıklayabilir.
Londra Brunel Üniversitesi’ndeki Bilişsel ve Klinik Sinirbilim Merkezi’nin müdür yardımcısı Andre J. Szameitat, “Aynı anda birden fazla işi yapma söz konusu olduğunda cinsiyete dayalı farkların gerçekten var olduğuna dair her zaman bir şüphe olmuştur. Ama şimdiye dek bu farklar belirlenememişti” diyor.
Szameitat, “Erkeklerdeki bu az konuşkanlık, neden erkeklerin aynı anda birden fazla işi yapmakta kadınlardan daha kötü olarak değerlendirilmeye yatkın olduğunu açıklayabilir” diyor.
Kısacası, bu görece küçük çalışmaya göre, erkekler ile kadınlar farklı türlerde çoklu görevde aşağı yukarı birbiriyle aynı derecede başarılı.
IFL Science. 15 Temmuz 2026.
Makale: Szameitat, A.J., Szameitat, D.P. (2026).
Bu yazı hakkında yorum bulunamamıştır. İlk yorumu siz ekleyebilirsiniz >