Önceki gönderi

Sonraki gönderi

Dinozor Avlayan 100 Milyon Yıllık Timsah Türü Bulundu

07 August 2019

Yazar: Ezgi Arıkan on 6 Ağustos 2019

Avustralya’daki Lightning Ridge’de bulunan opal fosiller, 100 milyon yıl önce dinozor avlayan yeni bir timsah türüne işaret ediyor.

Lightning Ridge’de bulunan ve Isisfordia molnari olarak bilinen yeni bir timsah türüne ait çene kemiğinin ve kafatasının bir bölümü. C: Lachlan Hart

Yüz milyon yıl önce yaşadığı düşünülen yeni tanımlanan timsah türü Isisfordia molnari, günümüzde yaşayan timsahların bilinen en eski doğrudan atalarından biri.

Bu keşfedilen yeni tür, ismini Avustralya bilimine önemli katkıları olan ve timsah fosillerini araştıran paleontolog Ralph Molnar’dan alıyor. Isisfordia molnari, keşfedilen ikinci Isisfordia türü. Bununla beraber, 2006 yılında Isisfordia duncani adını alan başka bir tür daha var. Söz konusu türün ismi, Queensland’in Isisford adlı kasabasında bulunan fosillerden geliyor.

Yaklaşık 1.5- 2 metre uzunluğunda olan Isisfordia molnari, çağımızda gözlemlenen timsahlar gibi, yarı suda yarı karada yaşayan avcı bir hayvandı. Muhtemelen Weewarrasaurus gibi küçük dinozorları da avlıyordu.

Araştırmanın baş yazarı Lachlan Hart, yeni türlerin nasıl keşfedildiğini açıklıyor.

Isisfordia molnari’nin canlandırması. C: Josè Vitor Silva

“Dişler ile birlikte çenenin bir bölümünü kapsayan ilk timsah fosili, Lightming Ridge’de 1917 yılında bulunmuştu ama bu yıllarda, Avustralya’nın dinozorlar çağına ait timsah fosilleri çok fazla bilinmiyordu. Söz konusu fosil, Avustralya Müzesi’ne götürüldü. Daha sonradan yanlış olduğu anlaşılan bir isim de verildi. Ne var ki opal taşları araştırıp satın alan Peter ve Lisa Carroll, timsah kafatasına ait bir fosil parçasını 2000’li yılların başında Lightning Ridge’de buldu ve bu parçayı Avustralya Müzesi’ne sattı. Bu çağda yaşamış Avustralya timsahlarına ait fosiller çok azdı. Dahası, bilim insanları da mevcut fosilleri yorumlamakta zorlanıyordu.”

“2006 yılında Queensland’de Isisfordia duncani türü keşfedildikten sonra, Lightning Ridge ile ilgili ilk bulgular daha anlaşılabilir olmaya başlamıştı. Aralarında birtakım benzerlikler bulunsa da Lightning Ridge’de yer alan türleri, diğer türlerden ayıran birçok farklılığı gün yüzüne çıkarabildik.”

Timsah kafatasını gösteren bu taslak, yukarıdan görülüyor. Isisfordia molnari olarak bilinen fosillerin bulunduğu bölge, yeşil renkle vurgulanıyor. Isisfordia duncani olarak bilinen türün kafatası bu çalışmada örnek olarak kullanıldı. C: New England Üniversitesi

Lightning Ridge’de bulunan diğer fosiller gibi, Isisfordia molnari’ne ait fossiller de opal bir yapıya dönüşmüştü. Dolayısıyla, gerçek kemik ve dişler yerine opalleşmiş biçimleri görülüyordu. Dahası, Lightning Ridge’de keşfedilen Fostoria dhimbangunmal ve Weewarrasaurus pobeni olarak bilinen otobur dinozorlara ait diğer fosiller de opal bir yapıdaydı.

Timsah kafatasına ait bu taslak, kafatasının alttan görünümünü gösteriyor. Isisfordia molnari olarak bilinen fosillerin bulunduğu bölge, yeşil renkle vurgulanıyor. Isisfordia duncani olarak bilinen türün kafatası bu çalışmada örnek olarak kullanıldı. C: New England Üniversitesi

Söz konusu fosiller, bir halk müzesi olan Avustralya Opal Merkezi’nde korunuyor. Avustralya Opal Merkezi’nden paleontolog Jenni Brammall, “Lightning Ridge, Avustralya’daki en önemli fosil kaynaklarından biri. Bu yeni araştırma, söz konusu dönemde yaşamış dinozorların yanı sıra diğer hayvanları ve bitkileri, içinde bulundukları ekosistemi açıklayarak karmaşık yapıdaki resmi göstermeye çalışıyor.” diyor.

Phys. 25 Haziran 2019.

Makale: Lachlan J. Hart et al. Isisfordia molnari sp. nov., a new basal eusuchian from the mid-Cretaceous of Lightning Ridge, Australia, PeerJ (2019). DOI: 10.7717/peerj.7166

www.arkeofili.com

Bloga dön

Kazı Notları’na Katılın

Yeni kitaplar, dergi sayıları ve arkeoloji dünyasından seçmeleri kaçırmayın.

Sepetiniz boş

Sepetiniz

Tahmini toplam

Selimiye

Zamana Notlar - Arkeoloji, Kültür, Sanat ve Antalya Yazıları

Sembolizm - Anlamı ve Etkileri

İstanbul İzmir ve Atina Seyahat Günlüğü

Selimiye

Zamana Notlar - Arkeoloji, Kültür, Sanat ve Antalya Yazıları

Sembolizm - Anlamı ve Etkileri

İstanbul İzmir ve Atina Seyahat Günlüğü

Yunanlar ve Tanrılar

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 181

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 180

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 179

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 178

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 177

Selimiye

Zamana Notlar - Arkeoloji, Kültür, Sanat ve Antalya Yazıları

Sembolizm - Anlamı ve Etkileri

İstanbul İzmir ve Atina Seyahat Günlüğü

Yunanlar ve Tanrılar

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 181

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 180

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 179

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 178

Arkeoloji ve Sanat Dergisi Sayı 177

Dinozor Avlayan 100 Milyon Yıllık Timsah Türü Bulundu

Kazı Notları’na Katılın

Sosyal Medya