Yahuda Çölü’nde Sikkeler İçeren 2.200 Yıllık Piramit Bulundu
Zeynep Şoray - www.arkeofili.com
Arkeologlar, Yahuda Çölü’nde, Ptolemaios dönemine tarihlenen ve amacı anlaşılamayan devasa bir piramit keşfetti.
Antik yapının amacı bilinmiyor. C: Emil Aladjem, İsrail Eski Eserler Kurumu
Kazı liderleri Matan Toledano, Dr. Eitan Klein ve Amir Ganor, yaptıkları açıklamada şunları söylüyor: “Elimizde, Yahuda Çölü’nde şimdiye kadar bulunmuş en zengin ve en ilgi çekici arkeolojik kazılardan biri var. Keşfettiğimiz bu piramidal yapı devasa büyüklükte ve her biri yüzlerce kilo ağırlığında el ile yontulmuş taşlardan yapılmış.”
Kazı alanındaki çalışmalar hâlâ devam ediyor. Araştırmacılar, “İlk kazı haftasında gönüllüler, yazılı tarihi belgeler, olağanüstü bronz kaplar ve çöl iklimi sayesinde inanılmaz derecede iyi korunmuş antik mobilya kalıntıları buldu” diyor.
Piramidin içinde bulunanlar arasında, eski Yunanca papirüsler ve Ptolemaios hanedanını tasvir eden bronz sikkeler de yer alıyor. Ptolemaioslar, MÖ 4. ile 1. yüzyıllar arasında Mısır ve çevresindeki birçok bölgeyi yönetmişti. Ayrıca, Seleukos kralı IV. Antiochos dönemine ait sikkelerin bulunması, yapının yaklaşık 2.200 yıl öncesine, yani MÖ 2. yüzyıla tarihlenebileceğini düşündürüyor.
Üzerinde Yunanca yazı bulunan bir papirüs parçası keşfedildi. C: Emil Aladjem, İsrail Eski Eserler Kurumu
Buluntular arasında ahşap aletler, kumaşlar ve silahlar da yer alıyor. Ancak arkeologlar, kazılar ilerledikçe daha fazla eserin ortaya çıkmasını bekliyor. Yapının altında ayrıca bir yol kenarı “konaklama istasyonu” tespit edildi; fakat bu istasyonun kimler tarafından ve hangi amaçla kullanıldığı hâlâ bilinmiyor.
Toledano, Klein ve Ganor, ”Yapının amacının ne olduğunu hala kesin olarak bilmiyoruz: Bu, Ölü Deniz’in tuz ve zift kaynaklarının kıyı limanlarına taşındığı önemli bir ticaret yolunu koruyan bir gözetleme kulesi mi?” diye sorguluyor. “Yoksa bir zamanlar, dağ tepesindeki bu devasa yapı bir mezarı mı işaret ediyordu, ya da antik tarihte bir anıt olarak mı hizmet ediyordu?”
Bu antik dikiş iğnesi, piramitte yapılan kazılar sırasında bulundu. C: Yahuda Çölü Araştırma Birimi, İsrail Eski Eserler Kurumu
Bu sorulara verilecek yanıtlar, bölgeyi talan eden mezar soyguncuları ve kaçak kazıcılar yüzünden sonsuza dek kaybolabilirdi. Zira Yahuda Çölü’ndeki pek çok arkeolojik yapı, bu kaçak faaliyetler yüzünden tehlikeye girmiş durumda. Bu piramidin keşfi, bölgedeki gizli kalıntıları korumak amacıyla sekiz yıl süren kapsamlı bir tarama kampanyasının sonucunda gerçekleşti.
Araştırmacılar, ellerinde daha fazla kanıt olmadan sansasyonel ya da temelsiz iddialarda bulunmamaya dikkat ettiklerini belirtiyor.
IFL Science. 27 Mart 2025.