Hurdalıkta Bir Vandal Savaşçısının 1.800 Yıllık Kalkanı Bulundu
www.arkeofili.com
Polonya’da bir hurdalıkta oto parçası arayan adam, içinde bir Vandal savaşçısının yakılmış kemikleri olan 1.800 yıllık kalkan göbeği buldu.
Demir kalkanın göbeği bulunduğunda kurumuş toprakla kaplıydı. C: Bartłomiej Bartecki, Hrubieszów Museum
Polonya’da bir hurdalıkta yedek oto parçası arayan bir adam, bambaşka türden bir eser keşfetti: kemiklerle dolu, 1.800 yıllık bir kalkanın bir parçası.
Buluntuyu kazan arkeologlara göre, kalkanın yaşı ve konumu, onun bir Vandal savaşçısına ait olduğunu düşündürüyor. Vandallar, o dönemde Polonya’da yaşamış bir Germen halkıydı. Roma İmparatorluğu’na yönelik Germen istilalarının ardından, adı yıkımla eşanlamlı hâle gelen Vandallar güneye ilerledi ve en nihayetinde, bu kalkanın gömülmesinden çok sonra, MS 429’da Kuzey Afrika’ya yerleşti.
Kemikler, yine bir Vandal geleneği olan yakarak gömmenin (kremasyon) bir parçası gibi görünüyor. Ancak arkeologlar, yaptıkları bir paylaşımda özgün mezarın zamanla yok olmuş olmasından yakınıyor.
Yeni bulunan eser, kalkanın merkezi demir “göbeğinden” (boss ya da umbo) oluşuyor. Bu parça, çevresine inşa edilen kalkanın tamamının ahşabını ve derisini desteklerken eli de koruyordu. Ahşap ve deri ise çürüyüp yok olmuş durumda.
Antik kalkan göbeği (kalkanın merkezindeki demir parça), Polonya’nın güneydoğusundaki bir hurdalıkta bulundu. C: Bartłomiej Bartecki, Hrubieszów Museum
Roma lejyonerlerinin kalkanlarında da merkezi bir göbek bulunuyordu. Ancak Romalılar hiçbir zaman bu kadar kuzeyde egemenlik kurmadı ve göbeğin sivri biçimi, bunun 2. yüzyıla ait Vandal kökenli olduğunu gösteriyor.
Hurdalıktan çıkan buluntu
Arkeologların paylaşımına göre kalkan göbeği, Polonya’nın Ukrayna’yla olan güneydoğu sınırının yakınındaki Hrubieszów kasabasında bir hurdalıkta keşfedildi.
Eseri bulan adam, buluntunun çok eski olduğunu hemen anladı ve bir fotoğrafını Hrubieszów’daki Peder Stanisław Staszic Müzesi’ne gönderdi. Müzedeki arkeologlar eserin olası kökenini doğruladı. Yakılmış kemikler ise, göbeğin içindeki kurumuş toprak tıkacının daha sonra yapılan incelemelerinde bulundu.
Arkeologlar kemiklerin bir Vandal savaşçısının yakılmasından kalma olduğunu düşünüyor. C: Bartłomiej Bartecki, Hrubieszów Museum
Müze yetkilileri paylaşımlarında, göbeğin (umbo) korunmuşluk durumunun, özellikle de karakteristik yüzeyinin, yüksek sıcaklıklara maruz kaldığını gösterdiğini belirtiyor. Yetkililere göre bu olgu, içindeki yanmış kemiklerle birleştiğinde, açıkça Vandal topluluğundan bir savaşçının yakma yoluyla gömüldüğüne işaret ediyor. Vandallar, Polonya’da kendilerine ait ilk kanıtların bulunduğu kasabanın adıyla anılan Przeworsk kültürüyle ilişkilendiriliyor.
Müze ekibi, bu tahrip olmuş gömütte başka nelerin bulunduğunu, belki bir kılıç, mızrak uçları, ciritler, bir kemer tokası ya da bir pelerin kopçası olup olmadığını büyük olasılıkla hiçbir zaman öğrenemeyeceklerini not düşüyor.
Live Science. 1 Eylül 2026.