Odysseus’a Adak Sunulan Kutsal Alan İthaka’da Doğrulandı

İthaka’da “Homeros’un Okulu” denilen alanda bulunan adak yazıları, buranın Odysseus’a adanmış kutsal alan Odysseion olduğunu doğruluyor.

Üzerinde Odysseus’un adının bir kısmının yazılı olduğu çatı kiremitleri ve bronzdan yapılmış Roma dönemine ait Odysseus büstü. C: Christina Marabea

İthaka’da yerel halkın “Homeros’un Okulu” dediği anıtsal yapı topluluğunda bulunan adak yazıları ve kiremit damgaları, alanın Antik Çağ’da Odysseion adıyla bilinen, Odysseus’a adanmış bir kutsal alan olduğunu ortaya koyuyor.

En azından MÖ 9. yüzyıl kadar erken bir tarihten itibaren insanlar, bu ünlü kahramanı onurlandırmak için Odysseus’un memleketi olan İthaka adasına gidiyordu. Adanın kuzeybatısındaki bir kıyı mağarasında, 20. yüzyılın başındaki arkeologlar büyük olasılıkla Odysseus’a sunu olarak bırakılmış nesneler buldu. Bunların arasında, Odysseia’da efsanevi Phaiak halkının kahramana verdiği kazanları andıran MÖ 9. ya da 8. yüzyıla ait bronz kazanlar ve MÖ 100 dolaylarında oraya bırakılmış, üzerinde “Odysseus’a bir adak” sözleri kazınmış bir pişmiş toprak maske parçası bulunuyor.

Ioannina Üniversitesi’nden arkeolog Yannos G. Lolos, “Hellenistik (MÖ 323 ila 30) ve Roma dönemlerinde, özellikle Homeros kahramanlarına yönelik genel bir kahraman kültü eğilimi vardı” diyor. Lolos, bu kültlerin, söz konusu kahramanların yaşamlarına bağlı kutsal yerlere ilişkin kolektif belleği yansıttığını düşünüyor.

Odysseus’a duyulan saygıyla bağlantılı olduğundan şüphelenilen bir başka alan, İthaka’nın kuzeybatısındaki yamaçlarda yer alıyor. Yerel halkın “Homeros’un Okulu” adını verdiği anıtsal yapı topluluğu, doğal kayaya oyulmuş merdivenlerle birbirine bağlanan iki terasa yayılıyor. Alandaki büyük dikdörtgen bir yapı ile bir kule, Odysseus’a tapınmanın İthaka’da doruğa ulaştığı anlaşılan MÖ 4. yüzyılın sonu ile MÖ 1. yüzyıl arasına tarihleniyor.

İthaka’daki Homeros Okulu’nun kalıntıları. C: Christina Marabea

2018’den bu yana Lolos ve arkeolog Christina Marabea, Homeros’un Okulu’nda daha önceki kazılarda ortaya çıkarılan onlarca buluntuyu yeniden inceliyor. Geç Hellenistik döneme ait çatı kiremitleri üzerinde “Odysseus’a” yazan kazınmış bir adak yazısı ile “Odysseus’un” yazan iki damga belirlediler. Lolos, bu kiremitlerin ve 1904’teki kazılarda bulunmuş küçük bir Roma dönemi Odysseus bronz büstü de dâhil olmak üzere diğer buluntuların, Homeros’un Okulu’nun MS 2. yüzyılda kullanımdan düşene dek Antik Çağ’dan Odysseion adıyla bilinen, kahramana adanmış bir kutsal alan işlevi gördüğüne dair kesin kanıt sunduğunu söylüyor.

Marabea, “Efsanevi kralın Troya’dan doğduğu adaya varsayılan dönüşünden bin yıldan uzun bir süre sonra bile hem yerliler hem de yabancılar Odysseion’a gelip gidiyordu” diyor. “Bu kültün İthaka’nın kuzeybatısında yoğunlaşması, kralın tahtının tam olarak nerede bulunduğuna ilişkin yerel inanışları yansıtıyor olabilir.”

Kaynak: www.arkeofili.com